Πόσες kWh βγάζει 1 kWp φωτοβολταϊκό σε κάθε πόλη της Ελλάδας

Ο αριθμός kWh ανά kWp είναι το δεύτερο μισό του υπολογισμού για το μέγεθος ενός φωτοβολταϊκού. Το πρώτο είναι η κατανάλωσή σου, όπως εξηγεί ο οδηγός τι φωτοβολταϊκό χρειάζομαι. Εδώ βλέπεις από πού βγαίνει ο αριθμός, πόσο διαφέρει από πόλη σε πόλη και από μήνα σε μήνα, και πόσο αξιόπιστος είναι για τη δική σου περιοχή.

Τι σημαίνει ο αριθμός

Το kWp είναι η ονομαστική ισχύς των πάνελ σε ηλιακή ακτινοβολία 1.000 W/m². Γι' αυτό, 1 kWp παράγει περίπου τόσες kWh όση είναι η ηλιακή ενέργεια που πέφτει στο επίπεδο των πάνελ σε kWh ανά m², μειωμένη κατά τις απώλειες. Αν σε μια πόλη πέφτουν 1.800 kWh/m² τον χρόνο, ένα σύστημα χωρίς απώλειες θα έδινε 1.800 kWh ανά kWp.

Οι απώλειες προέρχονται από τη ζέστη των πάνελ, τη σκόνη, τον inverter, τα καλώδια. Η ΤΟΤΕΕ 20701-1 (§5.3.2.1) λογαριάζει περίπου 15% για τις πραγματικές συνθήκες λειτουργίας και 5% για τα βοηθητικά συστήματα (Πίν. 5.12), δηλαδή συντελεστή 0,80. Για την Καλαμάτα, ο Πίν. 4.4 της ΤΟΤΕΕ 20701-3 δίνει 1.821 kWh/m² τον χρόνο στη βέλτιστη κλίση, άρα 1.821 × 0,80 = 1.457 kWh ανά kWp.

Πόσο παράγει 1 kWp ανά κλιματική ζώνη

Οι 62 σταθμοί της ΤΟΤΕΕ ομαδοποιημένοι κατά κλιματική ζώνη ΚΕΝΑΚ:

Η ζώνη ΚΕΝΑΚ ορίζεται από τη θερμοκρασία, όχι από τον ήλιο, γι' αυτό τα εύρη επικαλύπτονται. Η Πάτρα, για παράδειγμα, βγάζει όσο η Τρίπολη και το Καρπενήσι, που είναι σε ψυχρότερες ζώνες, γιατί αυτοί οι σταθμοί παίρνουν τις τιμές της Πάτρας (δες παρακάτω). Ο μέσος όρος της ζώνης Α είναι περίπου 11% πάνω από της ζώνης Γ.

Χειμώνας και καλοκαίρι

Ο ετήσιος αριθμός κρύβει μεγάλη διαφορά ανάμεσα στους μήνες, και η διαφορά είναι μεγαλύτερη στη βόρεια και τη δυτική Ελλάδα (Ιωάννινα, Κέρκυρα, Λάρισα) από ό,τι στην Κρήτη. Για μερικές πόλεις, σε ετήσια βέλτιστη κλίση:

Τον Ιούλιο οι πόλεις διαφέρουν λίγο. Τον Δεκέμβριο, 1 kWp στο Τυμπάκι βγάζει 79 kWh και στα Ιωάννινα 56 kWh. Αυτό μετρά περισσότερο σε σύστημα χωρίς δίκτυο, που σχεδιάζεται για τον χειμώνα, και όταν η κατανάλωσή σου ανεβαίνει τον χειμώνα, π.χ. με αντλία θερμότητας. Σε διασυνδεδεμένο σύστημα με ετήσιο ισοζύγιο μετρά κυρίως ο ετήσιος αριθμός.

Πόσο αλλάζει με την κλίση

Ο Πίν. 4.4 της ΤΟΤΕΕ δίνει για κάθε πόλη τρία εύρη κλίσης: για καλοκαίρι, για όλο τον χρόνο και για χειμώνα. Για την Καλαμάτα, με συντελεστή 0,80:

Η κλίση αλλάζει λίγο την ετήσια παραγωγή, εδώ έως 3,6%. Η χειμερινή κλίση δίνει τον Δεκέμβριο περίπου 14% περισσότερο από την ετήσια. Γι' αυτό τα αυτόνομα συστήματα στήνονται με μεγαλύτερη κλίση. Ο προσανατολισμός (ανατολή ή δύση αντί για νότο) και η σκιά δεν περιλαμβάνονται στις τιμές της ΤΟΤΕΕ· τα ποσοστά για κάθε προσανατολισμό είναι στον οδηγό προσανατολισμός και κλίση.

Από πού βγαίνουν οι τιμές και πόσο εμπιστεύεσαι την πόλη σου

Ο Πίν. 4.1 της ΤΟΤΕΕ 20701-3 δίνει τη μηνιαία ηλιακή ακτινοβολία στο οριζόντιο επίπεδο για πολλές πόλεις. Κατά την ίδια την Οδηγία, οι τιμές υπολογίστηκαν με εμπειρικές σχέσεις από μετρήσεις ηλιοφάνειας της ΕΜΥ, για τις περισσότερες περιοχές με διάρκεια πάνω από 30 έτη. Η ακτινοβολία σε κεκλιμένο επίπεδο βγαίνει με το ισοτροπικό μοντέλο Liu–Jordan και Klein, με ανακλαστικότητα εδάφους 0,15. Ο Πίν. 4.4 δίνει έτοιμες τιμές σε βέλτιστες κλίσεις για εννέα πόλεις.

Από τους 62 σταθμούς του πίνακά μας:

• 8 παίρνουν τις τιμές του Πίν. 4.4 απευθείας.
• 39 έχουν οριζόντια ακτινοβολία στον Πίν. 4.1. Τη μετατρέψαμε σε κλίση με τον μηνιαίο λόγο κεκλιμένης προς οριζόντια της πλησιέστερης πόλης του Πίν. 4.4.
• 15 δεν έχουν δεδομένα ακτινοβολίας στον Πίν. 4.1 και παίρνουν τις τιμές της πλησιέστερης πόλης του Πίν. 4.4. Αυτό προτείνει η ΤΟΤΕΕ για περιοχές χωρίς δεδομένα.

Η τρίτη ομάδα έχει τη μεγαλύτερη αβεβαιότητα, κυρίως σε ορεινούς σταθμούς που παίρνουν τιμές από πόλη σε μικρό υψόμετρο: Καρπενήσι (1.001 m, τιμές Πάτρα), Τρίπολη (651 m, τιμές Πάτρα), Κοζάνη (625 m, τιμές Λάρισα), Φλώρινα (617 m, τιμές Θεσσαλονίκη), Πολύγυρος (545 m, τιμές Θεσσαλονίκη). Για αυτούς δες τον αριθμό ως χονδρική εκτίμηση. Η μέθοδος για κάθε σταθμό φαίνεται στη στήλη «Προέλευση» του πίνακα παραγωγή φωτοβολταϊκού ανά πόλη.

Εργαλεία όπως το PVGIS της Ευρωπαϊκής Επιτροπής χρησιμοποιούν δορυφορικά δεδομένα ακτινοβολίας και δικές τους παραδοχές απωλειών, και μπορεί να δώσουν διαφορετικό αριθμό για το ίδιο σημείο. Αν μια προσφορά δίνει πολύ διαφορετική ετήσια παραγωγή, ρώτα με ποια δεδομένα και ποιες απώλειες υπολογίστηκε.

Πώς τον χρησιμοποιείς

• Μέγεθος συστήματος: kWp = ετήσια κατανάλωση ÷ kWh ανά kWp. Για 4.000 kWh τον χρόνο, χρειάζεσαι 2,60 kWp στο Τυμπάκι και 3,24 kWp στη Θεσσαλονίκη.
• Έλεγχος προσφοράς: διαίρεσε την ετήσια παραγωγή που υπόσχεται η προσφορά με τα kWp της. Αν βγαίνει πολύ πάνω από την τιμή της πόλης σου, ζήτα εξήγηση.
• Με τα χρόνια: η ΤΟΤΕΕ 20701-1 (Πίν. 5.12) λογαριάζει μείωση 1% για κάθε έτος λειτουργίας. Οι τιμές του οδηγού είναι για καινούργιο σύστημα.

Δοκίμασέ το με τα δικά σου στοιχεία

Συχνές ερωτήσεις